Gürcistan’da, 4.5.2009 günü akşamı Devlet Başkanı Mihail Saakaşvili’yi öldürüp yönetimi ele geçirmeye yönelik darbe planı ortaya çıkarıldı. Bu darbe girişiminin aydınlanmasının hemen ardından, bu kez de bir grup askerin başlattığı isyanın bastırıldığı duyuldu. Tiflis yönetimi, darbe girişimiyle ilgili olarak Moskova’yı ve Rus Gizli Servisini suçladı. Rus gizli servisinin desteklediği iddia edilen darbe girişimiyle generallerin ve eski üst düzey yetkililerin iktidarı ele geçirmeye ve Devlet Başkanı Saakaşvili’yi öldürülmesinin planlandığı ileri sürüldü.

 

Darbecilerin lideri olduğu ileri sürülen, “Delta” isimli özel timin eski komutanlarından Georgiy Gvaladze’nin, gizli kamera çekimlerindeki konuşmasına göre, darbenin 7.5.2009 tarihinde yapılacağını, 200 askeri araç, zırhlı birlikler ve 5.000 Rus askerinin desteğiyle hükümetin kontrol edileceğini, bu arada bazı yetkililerin öldürüleceğini, hareketin başarıya ulaşması halinde Gürcistan’ın yeniden Rusya’ya bağlanacağını söylediği de iddialar arasındadır.[1] Bu iddialara göre iktidarın el değiştirmesi halinde Türkiye sınırı da kapatılacaktı. Gürcü İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Şota Utiaşvili, darbecilerin içerisinde 7 general ve Savunma Bakanlığı’nın eski üst düzey yetkililerinin bulunduğunu, darbe girişimine toplam 500 kişinin karıştığını öne sürdü. Utiaşvili’ye göre, “Amaçları mümkünse iktidarı ele geçirmek, olmazsa en azından NATO tatbikatını engellemekti.”[2]

 

Gürcistan’da binbaşı rütbesindeki Georgiy Gvaladze, darbecilerin elebaşısı olarak gösterilmektedir. 1967 doğumlu bir diğer darbe girişimcisi ise Koba Otanadze’dir. Otanadze’nin darbenin finansörü olduğu iddia edilmekte olup, daha önce de Mayıs 2001 ayı içerisinde Muhrovani’deki zırhlı taburda bir kez daha isyana teşebbüs etmişti. Darbecilerden bir diğer ileri geleni de Zaza Mushkuadiani olup, bu şahıs da Gürcistan Savunma Bakanlığı Muhafız Taburu (Ranger Taburu)’nun komutanı idi.[3] Darbe girişimi sebebiyle 50 civarında subay, 13 sivil ve 7 de askeri polis teşkilatı elemanı tutuklanırken, darbe lideri olarak bilinen Otanadze kaçmayı başardı.[4] Firar eden Gürcistan’daki darbe girişimcisi iki subay için Gürcistan Cumhurbaşkanı Saakaşvili tarafından 60 bin dolar ödül koyduğunu açıklandı.[5]

 

Gürcistan’da Saakaşvili’yi öldürüp yönetimi ele geçirmeye yönelik darbe planının ortaya çıkarılmasının ardından bir grup askerin başlattığı isyan bastırıldı. Tiflis yönetimi, darbe girişiminin ardında Rusya’nın olduğunu öne sürdü

 

Gürcistan’da Rus Gizli Servisi’nin desteklediği iddia edilen generallerle eski üst düzey yetkililerin iktidarı ele geçirmeye ve Devlet Başkanı Mihail Saakaşvili’yi öldürmeye yönelik darbe planının ortaya çıkarıldığı açıklandı. Bir üstteki askerlerin iktidarla muhalefet arasındaki çekişmeyi gerekçe göstererek isyan başlatması üzerine ordu alarma geçti.

 

Darbe girişiminin deşifre olmasının ardından, askerlerin iktidarla muhalefet arasındaki çekişmeyi gerekçe gösteren Tiflis yakınındaki Muhrovani Zırhlı Tank Taburu’nda isyan başladı. Muhrovani’ye çok sayıda tank ve askeri helikopter gönderildi ve üs kuşatıldı. İsyancıların komutanı Albay Mamuka Gorgişvili, iktidar-muhalefet çekişmesinden sabırlarının taştığını, ancak silahlı eylemde bulunmayacaklarını söyledi. İsyancı askerler de 5 Mayıs 2009 günü akşama doğru teslim oldular.[6]

 

 

NATO'nun düzenlediği “Cooperative Longbow -Cooperative Lancer 09” askeri tatbikatı, Gürcistan’ın başkenti Tiflis yakınlarındaki Vaziani üssünde başladı. Barış için ortaklık (BİO) çerçevesinde resmen 11.5.2009-1.6.2009 arasında sürmesi beklenen tatbikat kapsamında, önce “karargah-komuta eğitimi” verilmesi, ardından da askeri poligondaki eğitimlerle devam edilmesi planlandı. Rus Devlet Başkanı Medvedev’in “açık bir provakasyon” diye nitelediği ve açıkça karşı çıktığı tatbikata Ermenistan, Sırbistan, Moldova, Kazakistan, Estonya ve Letonya katılmamaktadır. Ermenistan, bu konudaki kararını 5.5.2009’da bildirmiştir. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise, Rusya’nın Gürcistan’da yapılacak NATO tatbikatına gözlemci dahi göndermeyeceğini bildirmişti.

 

Gürcistan’ın başkenti Tiflis yakınlarındaki Vaziani üssünde başlayan tatbikata katılan ülkeler şöyledir: Türkiye, ABD, İngiltere, Gürcistan, Ukrayna, Azerbaycan, Yunanistan, Kanada, Arnavutluk, Bosna Hersek, Hırvatistan, Çek Cumhuriyeti, Macaristan, İspanya, Makedonya ve Birleşik Arap Emirlikleri'nden bine yakın personel.

 

Bu arada birkaç gün önce NATO’daki iki Rus diplomatın “istenmeyen kişi” nitelemesi ile NATO Konseyi’nden uzaklaştırılması üzerine, Ağustos 2008’de ortaya çıkan Güney Osetya-Gürcistan krizi sonrası bir araya gelmeyen Rusya-NATO Konseyi’nin 19.5.2009’daki toplantısına da, bahse konu olaya tepki olarak Rus Dışişleri Bakanı Lavrov’un katılmayacağı bildirildi. Bu duruma en fazla üzülenlerden biri de NATO Genel Sekreteri Hoop de Scheffer olup, Scheffer en yakın gelecekte yeni bir buluşma umduğunu söyledi.[7] Oysa aynı Scheffer, 2008 yılı içerisinde NATO’nun genişlemesi projesinde Rusya’ya karşı “şahinleri” oynayanların en başında yer alıyordu.

 

Gelişmelerden açıkça anlaşılacağı üzere, her ne kadar G-20 Zirvesi sırasında Londra’da bir araya gelen ABD Başkanı Obama ile Rus Devlet Başkanı Medvedev’in, “aradaki buzların eridiği” mesajı vermiş olmalarına rağmen, buzların erimediği gibi, aksine daha da katılaştığı hissedilebilmektedir. Rusya’nın, Kafkaslarla ilgili düşüncesinin, bu coğrafyayı bırakın kendi “arka bahçesi” gibi görmeyi, daha da ötesinde ve kendi ön bahçeleri gibi görmeyi sürdürdükleri görülebilmektedir. Türkiye ise, iki önemli komşusu arasında geçiyormuş gibi görünen bu “kan davası”ndan, Türkiye-Rusya, Türkiye-ABD, Türkiye-Gürcistan, Türkiye-AB ilişkilerini bir arada yoğurarak, bölge istikrarına katkı sağlayacak formül arayışı içerisinde olmak mecburiyetindedir. Aksi halde Karadeniz’de, Türkiye’nin istemediği bir gerilim ve gereksiz silahlanma başlayabilir…

---