HABER ANALİZ | 07 Eylül 2017

|

Türkiye – Azerbaycan - Gürcistan: Kafkasların Üç Komşusu Bakü'de...



Türkiye – Azerbaycan - Gürcistan Dışişleri Bakanları Üçlü Toplantısı Bakü'de yapıldı. Toplantının ardından Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Elmar Memmedyarov ve Gürcistan Dışişleri Bakanı Mikheil Janelidze ile ortak  basın toplantısı düzenledi. Bakan Çavuşoğlu, toplantı kapsamında Gürcistan Dışişleri Bakanı Janelidze ve Azerbaycan Dışişleri Bakanı Memmedyarov ile baş başa ve üçlü görüşmeler yaptı. Görüşmelerin ardından üç bakan, "2017-2019 Üçlü Sektörel İşbirliği Eylem Planı”nı imzaladı.

 

Bakan Çavuşoğlu, üçlü mekanizmanın bölgenin istikrar ve ekonomik kalkınmasına büyük katkı sağladığını belirterek somut sonuçlar elde etiklerini, birçok önemli projeyi gerçekleştirdiklerini dile getirdi. Çavuşoğlu, "Sadece Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan'ı ilgilendiren değil, Avrupa'nın enerji arz güvenliğini ve ihtiyaçlarını karşılayan çok önemli projeleri gerçekleştiriyoruz, Güney (Gaz) Koridoru Projesi, TANAP Projesi (Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı Projesi). İnşallah 2018 yılında TANAP'ı açacağız." diye konuştu. Bakü – Tiflis - Kars Demiryolu Projesi'nin test sürüşlerine başlandığını kaydeden Çavuşoğlu, bunun sonuçlarına göre de projenin resmi açılışını belirleyeceklerini söyledi. Çavuşoğlu ayrıca Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından da kabul edildi.

 

6 Eylül'de Bakü’de düzenlenen Türkiye – Azerbaycan - Gürcistan Dışişleri Bakanları Üçlü Toplantısının sonuçlarını ve mekanizmanın önemini TÜRKSAM için değerlendirdi.

 

"Özellikle Orta Doğu ve AB'ye Bakınca Olumlu Karşılanması Gereken Bir Durum"

 

Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nun Azerbaycan ve Gürcistan’daki mevkidaşlarıyla Azerbaycan’ın başkenti Bakü’deki samimi buluşması, özellikle Türkiye’nin Orta Doğu’daki istikrarsızlıkla boğuşan komşularıyla temasları ve Almanya başta Avrupa Birliği ile gerilimli geçen ilişkileri devam ederken son derece olumlu karşılanması gereken bir durumdur.

 

Türkiye – Azerbaycan – Gürcistan Dışişleri Bakanları arasında kurulan bu üçlü yapının 6. toplantısının düzenlenmesi aynı zamanda bu platformun uzun vadeli bir istişare ve işbirliği mekanizması oluşturacağını da gösterir niteliktedir. 2012 senesinde Trabzon Deklarasyonu ile hayata geçen bu işbirliği platformu gelişerek birçok alanda devam etmektedir. Bilindiği gibi, Türkiye’nin Azerbaycan ile birlikte gerçekleştirdiği bu tür üçlü formatta düzenlenen toplantılar Türkmenistan’ı içerisine katarak Orta Asya’ya yönelik perspektifler geliştirmekte, İran ile bir arada kendi bölgelerindeki tartışmalar ve ortaklıklar değerlendirilmekte ve öte yandan da Gürcistan ile Güney Kafkasya’ya yönelik oluşumlar belirlenmektedir. Türkiye ve Azerbaycan’ın ilerleyen zamanlarda Rusya ile de bu gibi üçlü mutat toplantılar yapacağı da dillendirilmeye başlayan bir diğer husustur.  

 

Azerbaycan İçin Gürcistan "Ara Kapı" Türkiye "Ana Kapı"

 

Üç ülkenin bir arada gerçekleştirdiği projeler arasında ekonomik olarak büyük rakamlara tekabül eden enerji ve ulaştırma projeleri bulunmaktadır. Ankara’yı Bakü ile bağlayan Tiflis’in asıl özelliği de bu üçlü içerisinde iki ülkeyi arası bağlantı noktası olmaktan geçmektedir. Bu yönüyle bakıldığında; Gürcistan Azerbaycan için özellikle doğalgaz projelerinde bir “ara kapı” Türkiye ise Batı pazarına ulaşmak için kullanılan bir “ana kapı” özelliğine sahip olmasıdır. Bakü – Tiflis – Ceyhan Petrol Boru Hattı, Bakü – Tiflis – Erzurum Doğalgaz Boru Hattı ve ardından Trans Anadolu Doğalgaz Projesi (TANAP) ülkeleri sadece enerji alanında değil siyasi olarak birbirine bağlamıştır. Yine enerji alanında boru hatlarından dışında Azerbaycan’ın iki ülkede büyük yatırımlara imza attığı görülmektedir. Gürcistan’daki petrol ve gaz yatırımlarının dışında Külevi Gemi Terminal Projesi’nin yürütülmesi ve Türkiye’de PETKİM’in alınması kayda değer gelişmelerdir. Azerbaycan’ın Devlet Petrol Şirketi, hem Türkiye hem de Gürcistan’da en büyük yabancı yatırımcı konumundadır. Azerbaycan ile Gürcistan’ın iştirak ettiği AGRI (Azerbaycan - Gürcistan – Romanya Doğalgaz Hattı) projesi de bir Batı’ya çıkış sağlasa da potansiyel bakımından Türkiye’den geçen projeler kadar etki sahibi değildir. Öte yandan Bakü – Tiflis – Kars Demiryolu Projesi’nin artık teknik sebeplerden ötürü gecikmeli de olsa hayata geçecek olması sadece karadan değil stratejik olarak da bir araya geldiklerinin bir portesi olarak görülebilecektir. Bu durum sadece üç ülke açısından değil dünya enerji piyasaları ve ulaşım yollarının çeşitlendirilmesi açısından da önem arz etmektedir.

 

"İstikrar Adası Haline Getirmek İçin Önemli..." 

 

Yapılan bu üçlü işbirliğinin bölgeyi bir istikrar adası haline getirmesi bakımdan da önemi mevcuttur. Ülkelerin toprak bütünlüklerine saygı gösterilmesinin altının çizilmesi Türkiye açısından terör sorununa ve Ermenistan’ın Türkiye’den toprak/tazminat/tanınma taleplerine, Azerbaycan açısından işgal altındaki Karabağ topraklarına ve bölgede devam eden soruna öte yandan Gürcistan açısından da Güney Osetya ve Abhazya meselesine ilişkin mesajlar içermektedir. Bu oluşum bölgedeki istikrarsızlık kaynağı olarak görülen Ermenistan’a da mesaj olarak algılanabilecektir. 2014’te Nahçıvan’da imzalanan anlaşmadan sonra taraflar ortak askeri tatbikatlara başlamıştır. Bu çerçevede yakın zamanda hayata geçirilen Kafkas Kartalı Tatbikatı bunun bir somut çıktısı olmuştur.

 

"Türkiye ve Azerbaycan Kardeşliği Sonucu Somut Projelerin Genişletilmesidir"

 

Türkiye ile Azerbaycan arasındaki tarihsel, duygusal, kültürel bağlardan, sosyal ve linguistik ve etnik yakınlıktan hareketle soyut referanslarla başlayan ilişkiler 25 senede ulaştırma, enerji, ekonomi, diplomasi gibi alanlarda somut projelerde somut bir hal almıştır. Bu üçlü mekanizmanın bir diğer önemi de artık bu somut projelerin bir aşama daha ileri geçerek farklı aktörleri kapsamına dahil etmek vasıtasıyla genişletilmesidir.

 

 

http://www.turksam.org/tr/haberin-yorumu-detay/1508-turkiye-azerbaycan-gurcistan-kafkaslarin-uc-komsusu-baku-de
Bu sitede yer alan bilgiler TÜRKSAM adresi kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Tüm hakları Telif Hakları Yasası'nca korunmaktadır.
Kâr amacı güdülmez. Yazıların sorumluluğu yazarlarına aittir.

Sayfa 4643 kez görüntülendi.


Copyright © 2004 - 2014 TÜRKSAM - Tüm Hakları Saklıdır. Aktif 1135 ziyaretçi bulunmaktadır. Tasarım ve Programlama TÜRKSAM - Bilişim Teknolojileri Merkezi (BTM)